Een gastvrije binnenstad begint met slim bevoorraden.

Breda groeit, de horeca groeit mee, en dat is te merken op straat. Steeds meer bestelbusjes en vrachtwagens rijden af en aan om cafés en restaurants in het centrum te bevoorraden. Met de komst van de zero-emissiezone in 2029 in het vooruitzicht, onderzocht BUas-afstudeerder Rick Janssen (Logistics Management) hoe die stroom aan transportbewegingen slimmer kan en schreef daarover zijn rapport "Handreiking naar de Gastvrije Route", in opdracht van Gemeente Breda en Logistics Community Brabant.

De horecabelevering is een van de grootste stromen van logistiek verkeer in het centrum. Leveranciers rijden vaak zelfstandig, op eigen schema en met eigen routes, de smalle straten van Breda in. Daarbij komt dat horecaondernemers doorgaans bestellen uit gemak of gewoonte, zonder rekening te houden met de impact op de stad als geheel. Het resultaat: onnodig veel ritten, drukte rond laad- en losplekken, en een groeiende CO₂-uitstoot – terwijl de binnenstad juist leefbaarder en duurzamer moet worden.

Eerst begrijpen, dan verbeteren
Om het aantal transportbewegingen in de binnenstad te verminderen, begon Rick met een gedegen inventarisatie van de huidige situatie. Hij sprak met horecaondernemers, leveranciers en de gemeente, en verzamelde data uit onder meer de LCB-Digitale Atlas van de Leefbare Stad, een nulmeting van Coding the Curbs en eigen straatobservaties. Die inzichten legde hij naast elkaar in een LEAN-analyse, om te ontdekken waar de knelpunten écht zitten. De belangrijkste conclusie: er is nauwelijks coördinatie tussen leveranciers, terwijl die op sommige plekken juist heel goed mogelijk zou zijn. Grote logistieke dienstverleners (LDV's) en kleine, specialistische leveranciers rijden vaak dezelfde route, naar dezelfde horecaclusters - zoals de Havermarkt en de Grote Markt - zonder ooit samen te werken.

Bundelen bij de bron
Uit het onderzoek bleek dat een aantal goederenstromen al door verschillende (zero emissie) LDV’s geoptimaliseerd zijn. Op basis van deze bevindingen onderzocht Rick verschillende oplossingsrichtingen en koos, na een multicriteria-analyse, voor een consolidatiemodel. Uit de analyse kwam naar voren dat een aantal kleine, specialistische drankleveranciers nog geen onderdeel uitmaken van dit systeem. Een onderlinge samenwerking van deze partijen of het aansluiten bij een grote LDV die al langer actief is in Breda en over onbenutte capaciteit beschikt, zou tot een optie uitgewerkt kunnen worden. Zo worden zendingen gebundeld en hoeft de binnenstad minder vrachtverkeer te verwerken. Uit de doorgerekende business case blijkt dat dit zo'n acht specialistische leveranciers uit het netwerk kan halen, goed voor een afname van 6,2% in transportbewegingen en 8,2% in CO₂-uitstoot per jaar. Voor de daadwerkelijke uitrol stelde Rick een gefaseerd implementatieplan op volgens de PDCA-cyclus, inclusief een pilot met vaste KPI's om de effectiviteit te toetsen voordat er wordt opgeschaald. De gemeente Breda gaat in het najaar van 2026 samen met Logistics Community Brabant aanvullend onderzoek doen om de leveringen van met name de kleine specialistische horecaleveranciers, zoals bijvoorbeeld kaas, groenten, vlees, vis, fruit en speciale dranken nader uit te werken. 

Persoonlijke noot
“Ik heb veel ervaring opgedaan in het werken binnen een complex stakeholderveld, waarbij ik steeds rekening moest houden met de randvoorwaarden van alle partijen bij het zoeken naar een oplossing die voor iedereen moest werken," vertelt Rick. "Via interviews de verschillende perspectieven van horeca, leveranciers en de gemeente in kaart brengen vond ik erg interessant.  Een volgende keer zou ik nog meer inzetten op representativiteit, om het onderzoek meer draagvlak te geven. Ik ben wel tevreden over hoe uitgebreid de huidige situatie in beeld is gebracht – en het was fijn om te horen dat de gemeente dankzij dit onderzoek al meerdere richtingen voor vervolgonderzoek heeft gevonden."